De warmtepomp: de één zweert erbij, de ander zegt dat het de investering niet waard is. Zoals bij zoveel van dit soort onderwerpen is het moeilijk om de waarheid boven tafel te krijgen. Maar het gaat hier wel over een flinke investering. Overweeg jij een warmtepomp te kopen en wil je graag weten wat nou echt de voordelen en nadelen warmtepomp zijn? Dan heb je recht op de juiste informatie.
In dit artikel lees je:
- hoe een warmtepomp werkt
- welke soorten er zijn (en waarom de ene warmtepomp wél kan koelen en de ander niet)
- de echte voordelen warmtepomp
- maar vooral: de minder besproken nadelen warmtepomp
- en wanneer een warmtepomp voor jouw woning wél of juist niet logisch is
Een warmtepomp laten installeren is een kostbare zaak. Met dit artikel hopen we je wat beter voorbereid je keuze te kunnen maken. Toch nog vragen? Aarzel niet contact met ons op te nemen!
Wat is een warmtepomp eigenlijk?
Een warmtepomp haalt warmte uit de omgeving – uit de lucht, de bodem of het grondwater – en gebruikt die om je woning te verwarmen. Daar zitten natuurlijk nog een paar stappen tussenin, afhankelijk van het type warmtepomp. Bij een warmtepomp die warmte uit de lucht haalt moet die lucht vaak nog wat verder opgewarmd worden bijvoorbeeld. Als je vraagt naar de nadelen warmtepomp is dit meteen een belangrijk punt: hoe efficiënt is het type pomp, ook met koud weer?
Er zijn ook warmtepompen die in de zomer precies het tegenovergestelde doen: verkoelen. Geen overbodige luxe in het huidige klimaat. En als je de voor- en nadelen warmtepomp wilt begrijpen, dan wil je dus wel weten wat je in huis haalt.
De verschillende soorten warmtepompen
Om de voor- en nadelen warmtepomp te kunnen begrijpen, moeten we eerst onderscheid maken tussen de verschillende soorten warmtepompen. Op het moment van schrijven zijn er de volgende waterpompen op de markt, elk met hun eigen manier van werken (en prijskaartje):
| Type warmtepomp | Warmtebron | Kan koelen? | Geschikt? |
| Lucht-lucht | Buitenlucht | Vaak wel | Woningen zonder cv-watercircuit |
| Lucht-water | Buitenlucht > cv-water | Soms | Meest gangbaar, ook hybride |
| Bodem-water | Diepe bodemwarmte | Passieve koeling | Nieuwbouw, goed geïsoleerd |
| Water-water | Grondwater | Ja, efficiënte koeling | Ruimte en vergunning nodig |
| Hybride | Warmtepomp + cv | Zelden | Ideale tussenstap voor bestaande bouw |
- Lucht-luchtwarmtepomp – Deze warmtepomp onttrekt warmte aan de buitenlucht en verspreidt die via een binnenunit. Vergelijkbaar met een airco die ook kan verwarmen.
- Lucht-waterwarmtepomp – De populairste soort, die warmte uit de buitenlucht haalt en via je cv-installatie afgeeft aan het water.
- Bodem-waterwarmtepomp – Haalt warmte diep uit de grond. Super efficiënt, maar wel prijziger in aanleg.
- Water-waterwarmtepomp – Gebruikt warmte uit grondwater. Ideaal voor vrijstaande woningen met wat meer ruimte.
- Hybride warmtepomp – Werkt samen met je cv-ketel: de pomp doet het meeste werk, de ketel springt bij als het écht koud wordt.
Elke pomp heeft unieke voordelen én nadelen. Een lucht-waterwarmtepomp is betaalbaarder maar minder efficiënt bij kou; een bodem-watervariant is superzuinig maar kan zomaar het budget in één keer opslokken.
Bedenk daarbij dat onze warmtepomp installateur je uitstekend kan adviseren over de verschillende mogelijkheden. Maar voordat je zover bent: eerst over naar de voor- en nadelen warmtepomp.
De voordelen warmtepomp
Laten we beginnen met de zonnige kant van het verhaal. Warmtepompen zijn namelijk niet voor niets ooit uitgevonden, en inmiddels veelvuldig in gebruik. Dat heeft meerdere redenen:
1. Minder gasverbruik
Met een warmtepomp verwarm je grotendeels elektrisch. Dat betekent: véél minder gasverbruik, en dat is, zeker met de gasprijzen van nu, een prettige gedachte. Bovendien, de warmtepomp gaat zeer efficiënt om met de elektriciteit die de pomp nodig heeft om te verwarmen: één kilowatt stroom kan 3–5 kW warmte opleveren (COP-waarde).
2. Goed voor het milieu
Voor velen de belangrijkste beweegreden om over te stappen. Een warmtepomp stoot aanzienlijk minder CO₂ uit dan een cv-ketel. En als je groene stroom of zonnepanelen hebt, ben je helemaal duurzaam bezig. Dat geeft niet alleen een goed gevoel, maar ook een beter energielabel.
3. Comfortabel binnenklimaat
Een warmtepomp houdt je huis constant op temperatuur. Geen kou in de ochtend of tropische hitte na het koken — gewoon lekker stabiel. Bedenk wel dat dit voordeel voor alle type warmtepompen opgaat als het buiten niet te warm is. Maar wanneer in de zomer de temperaturen buiten oplopen, kan het binnen ook warm worden als je niet de juiste warmtepomp in huis hebt. Zie: nadelen warmtepomp.
4. Koelen behoort soms de mogelijkheden
Een warmtepomp die kan koelen zorgt ervoor dat jij er ook in de zomer lekker comfy bijzit. Maar alleen als het juiste type warmtepomp is gekozen. Zie de tabel hierboven. Check dit dus voordat je koopt! In warme zomers kan dit echt een gamechanger zijn.
5. Stijging woningwaarde
Misschien wel het meest onderschatte voordeel van een warmtepomp. De overheid wil graag dat jij overstapt naar een duurzamere manier van verwarmen. Bij de aanschaf van de warmtepomp betaalt de overheid dus mee. Bovendien verdien je meteen een flink beter energielabel – iets wat zich bij de verkoop van je woning geen windeieren zal leggen. Onthoud dat goed.
6. Investering kan de moeite waard zijn
Een exacte rekensom kunnen we je niet geven, maar realiseer je dat je een groot deel van je investering terugverdient met:
- een lagere energierekening
- een betere verkoopprijs van je woning
- subsidie bij de aanschaf
Tot zover de pluspunten. Tijd voor de minder zonnige kant van het verhaal: de nadelen warmtepomp.
De nadelen warmtepomp (de feiten)
En nu komen we bij het zoekwoord waar veel mensen op Googlen, mensen die met gezonde twijfel kampen: wat zijn de nadelen warmtepomp? We zetten de realistische minpunten van een warmtepomp uiteen die uiteindelijk zullen bepalen of een warmtepomp bij jóu past.
1. De aanschafprijs is fors – echt fors
Afhankelijk van type, isolatie-upgrades en installatie moet je bij de aanschaf rekenen op een bedrag tussen de: €5.000 en €25.000+. Zonder subsidie is die drempel natuurlijk waanzinnig hoog. Met subsidie nog steeds niet laag. Een warmtepomp koop je dus niet impulsief.
2. Isolatie is geen optie, maar randvoorwaarde
Een warmtepomp functioneert pas écht efficiënt als je huis warmte kan vasthouden. Enkel glas, kieren langs kozijnen of ongeïsoleerde vloeren? Dan moet hij harder werken = meer stroomverbruik = minder rendement. Verwacht dus geen wonderen van een warmtepomp als je ramen en deuren de kou niet buiten kunnen houden.
Soms zit het échte prijskaartje dus niet in de pomp, maar in het isolatie-voorwerk.
3. Geluid, vooral bij luchtwarmtepompen
Moderne buitenunits zijn stiller dan ooit, maar onhoorbaar zijn ze zelden. Probeer van te voren goed uit te zoeken of je bij plaatsing rekening moet houden met burenrust of zelfs vergunningen.
4. Lage temperatuur betekent nieuwe radiatoren of vloerverwarming
Warmtepompen leveren doorgaans 35–55°C. Traditionele cv-ketels 60–80°C. Resultaat: kleine radiatoren krijgen je woonkamer niet warm met door warmtepomp opgewekte warmte.
Vloerverwarming werkt het beste. Een aanpassing van je verwarminssysteem kan dus een verborgen bijkomende kostenpost zijn.
Voor de goede orde: laat je ook niet meteen ontmoedigen. Soms is het vervangen van twee radiatoren in de woonkamer al voldoende.
5. Rendement daalt bij vorst
Bij -5 tot -10°C moet een luchtwarmtepomp harder werken. Soms springt een weerstand of cv-ketel bij. Goed voor je comfort, maar dus wel minder fijn voor je verbruikscijfers. Gelukkig zijn dit maar korte periodes in ons land.
6. Niet elke warmtepomp koelt
Even terug bij dit punt. Want zoals Cruyff al zo wijs sprak: elk voordeel heb z’n nadeel. Een warmtepomp die koelt heeft een geweldig voordeel ten opzichte van de niet-koelers. Dit is dus een van de meest onderschatte nadelen warmtepomp. Veel mensen denken: warm in winter, koel in zomer – toppie. Maar koelfunctie is geen standaard.
Check voordat je kiest het type waterpomp dat kan koelen: lucht-lucht, lucht-water met reversibel systeem of bodem-water met passieve koeling.
Warmtepomp keuzehulp
Nu ken je de voor- en nadelen warmtepomp, maar hoe pas je dat nou praktisch toe op jouw persoonlijke situatie?
Zet om te beginnen alle feiten over je huis en je motivatie voor een warmtepomp op een rij:
- de isolatie (waar kan dat eventueel nog beter, wat win je daarmee)
- welke mogelijkheden heb je qua plaatsing
- zijn er regels waar je mee rekening moet houden qua type warmtepomp (geluidshinder, graafmogelijkheden, burenoverlast)
- je budget en de hoogte van de subsidie
- de prijzen van de verschillende type warmtepompen
- je wensen ten aanzien van koelen
- hoe zit het met de cv-ketel, airco’s en andere apparaten in huis?
Kom je er niet uit? Bedenk dan dat wij bij Sanigas er alles van begrijpen. We komen graag bij je langs om je situatie van onder tot boven te bekijken. Samen kunnen we het rekensommetje maken! Neem even contact met ons op, dan komen we gratis en vrijblijvend bij je langs.
Wanneer is een warmtepomp géén logische keuze?
✘ Slechte isolatie en geen budget om dit te verbeteren
✘ Radiatoren blijven zoals ze zijn
✘ Je verwacht airco-koeling maar koopt een hybride warmtepomp
✘ Je woont in een gehorige wijk met strenge geluidsnormen
✘ Je wil binnen 3 jaar verhuizen → terugverdientijd mismatch
Wanneer is een warmtepomp wél slim?
✔ Je huis is goed geïsoleerd
✔ Je hebt vloerverwarming of kan dat realiseren of je radiatoren zijn goed geschikt
✔ Je denkt lange termijn (terugverdientijd 7–15 jaar is normaal, en vergeet dat energielabel niet!)
✔ Je wil comfort + duurzaamheid combineren
✔ Koelen is gewenst (kies dan een pomp die dat kan)
FAQ — Veelgestelde vragen over de warmtepomp
Wat zijn de belangrijkste nadelen warmtepomp?
Hoge aanschafkosten, goede isolatie is noodzakelijk, mogelijke vervanging van radiatoren of aanschaf vloerverwarming, geluidsoverlast en minder rendement bij strenge vorst.
Welke warmtepomp kan koelen?
Lucht-lucht, veel lucht-water varianten en bodem-water systemen met passieve koeling. Hybride warmtepompen kunnen meestal níet koelen.
Is een warmtepomp geschikt voor oudere woningen?
Ja, maar alleen als isolatie op orde is. Anders kost het rendement je meer dan het oplevert. Vaak is hybride dan een betere tussenstap.
Conclusie: warmtepomp = kansrijk, maar niet blind instappen
De voordelen warmtepomp zijn aantrekkelijk: minder gas, lagere uitstoot, stabiel wooncomfort en in veel gevallen koelen erbij. Maar nadelen warmtepomp zijn er ook: hoge aanschafkosten, eisen aan isolatie, extra systeemaanpassingen en technisch verschil per type.
Moraal van dit verhaal: een warmtepomp is geen magische doos. Maar dat kan het wel worden! Het is een systeem dat fantastisch werkt als de basis klopt. Soms vereist dat een aantal tussenstappen. En soms kan voor jou de conclusie zijn dat je met een verwarmende airco of een zuinige cv-ketel voorlopig beter af bent.
Maar zijn de omstandigheden gunstig? Of ben je op weg naar een goed geïsoleerd huis? Dan zet je met een warmtepomp een grote stap richting comfortabeler én toekomstbestendig wonen.